Ο επικεφαλής της οικονομικής πολιτικής της ΕΕ Πάολο Τζεντιλόνι ζήτησε επίσημα την Τρίτη (9 Απριλίου) να μετατραπεί το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) της ΕΕ σε «μόνιμο» πόρο, λέγοντας πως ο «προσωρινός χαρακτήρας» του προγράμματος έχει μέχρι στιγμής εμποδίσει την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων του.

Ο Πάολο Τζεντιλόνι προειδοποίησε σε συνάντηση  μεταξύ της Επιτροπής και της βελγικής προεδρίας του Συμβουλίου για το RRF ότι απαιτούνται ετήσιες πρόσθετες επενδύσεις ύψους 650 δισ. ευρώ για την ψηφιακή και πράσινη μετάβαση της Ένωσης, καθώς «νέες προτεραιότητες έχουν έρθει στο προσκήνιο», όπως οι αυξημένες δαπάνες για την άμυνα και την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.

Ο επίτροπος της ΕΕ για την οικονομία δήλωσε ότι το RRF θα συμβάλει στην κάλυψη αυτού του επενδυτικού κενού μέχρι τη λήξη του το 2026, «αλλά φυσικά, οι επενδυτικές μας ανάγκες δεν τελειώνουν [τότε]», πρόσθεσε.

«Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι η ΕΕ θα ωφεληθεί πάρα πολύ από ένα μόνιμο, ασφαλές περιουσιακό στοιχείο ανάλογο με το μέγεθος της οικονομίας της και αυτό θα είναι ένα μεγάλο θέμα που θα συζητηθεί για την επόμενη Επιτροπή», δήλωσε ο Τζεντιλόνι.

«Είμαι εξίσου πεπεισμένος ότι ο τελικός μας στόχος θα πρέπει να είναι η δημιουργία μιας κεντρικής δημοσιονομικής ικανότητας σε επίπεδο ΕΕ», είπε, προσθέτοντας ότι αυτό είναι «ζωτικής σημασίας για την παροχή ευρωπαϊκών δημόσιων αγαθών σε τομείς όπως η ενέργεια, η καινοτομία και η άμυνα».

Η υποστήριξη του Τζεντιλόνι για ένα μόνιμο πρόγραμμα χρηματοδότησης της ΕΕ επαναλήφθηκε από τον Βέλγο υφυπουργό Τόμαν Ντερμίν (PS/S&D), ο οποίος προειδοποίησε ότι η ικανότητα της ΕΕ να διοχετεύσει κεφάλαια σε πράσινες επενδύσεις επηρεάζεται από τους μεταρρυθμισμένους δημοσιονομικούς κανόνες – γνωστό και ως Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η αναθεώρηση του οποίου συμφωνήθηκε τον Φεβρουάριο μετά από σκληρές διαπραγματεύσεις.

Τα περιθώρια ευελιξίας εντός των νέων δημοσιονομικών περιμέτρων της ΕΕ θα είναι «αρκετά περιορισμένα», δήλωσε ο Ντερμίν, προειδοποιώντας ότι «στα περισσότερα κράτη μέλη δεν θα έχουμε αρκετή δημοσιονομική ικανότητα για να χρηματοδοτήσουμε αυτές τις επενδύσεις».

«Έτσι, η μόνη λύση είναι […] ότι, βασικά, το είδος του μέσου που δημιουργήσαμε μαζί με το RRF θα πρέπει να αναπαραχθεί τα επόμενα χρόνια», πρόσθεσε.

Οι δηλώσεις των Τζεντιλόνι και Ντερμίν την Τρίτη σηματοδοτούν μια μετατόπιση από την προηγούμενη ρητορική της ΕΕ γύρω από την ανάγκη να στηριχθεί η πράσινη μετάβαση στην ιδιωτική χρηματοδότηση – και επομένως να επικεντρωθεί στρατηγικά στην ενίσχυση της ολοκλήρωσης των κεφαλαιαγορών.

Σύμφωνα με τα αρνητικά σχόλια, που δόθηκαν από οικονομικούς αναλυτές, ο Ντερμίν δήλωσε ότι οι ιδιωτικές επενδύσεις δεν θα είναι αρκετές.

«Φυσικά, πρέπει να τονώσουμε τις ιδιωτικές κεφαλαιαγορές», είπε, «αλλά ας είμαστε ξεκάθαροι: Αν βασιστούμε αποκλειστικά στον πράσινο καπιταλισμό για να το πετύχουμε, θα είναι πολύ λίγο και πολύ αργά».

Αποκρούοντας την κριτική

Ο Τζεντιλόνι αντέκρουσε επίσης την πρόσφατη κριτική για την αποτελεσματικότητα και την επιχειρησιακή λειτουργία του RRF – καθώς εκφράστηκαν ανησυχίες σχετικά με την αργή εφαρμογή των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων από τα κράτη μέλη, οι οποίες είναι απαραίτητες για να ξεκλειδώσουν τη διανομή των κονδυλίων του RRF.

Ο Ιταλός αξιωματούχος υποστήριξε ότι το σύστημα κοινού δανεισμού ύψους 723 δισ. ευρώ που θεσπίστηκε το 2020, διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο προς την κατεύθυνση της οικονομικής ανθεκτικότητας της ΕΕ, συμβάλλοντας σημαντικά στην ανάκαμψη της Ευρώπης μετά την κρίση της πανδημίας.

Παρά το σοκ, «η ευρωπαϊκή οικονομία επέστρεψε στο προ της πανδημίας επίπεδο παραγωγής της μέχρι το τρίτο τρίμηνο του 2021, δηλαδή πολύ νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν», είπε.

Ο ίδιος αντιπαρέβαλε την ταχεία ανάκαμψη από την πανδημία, με τα επτά χρόνια που χρειάστηκαν για να ανακάμψει η οικονομική παραγωγή της ΕΕ μετά την οικονομική κρίση του 2009.

«Η ώθηση από το RRF υποστηρίζει επίσης την οικονομική σύγκλιση στην ΕΕ», καθώς αποδίδει «τα ισχυρότερα αποτελέσματά της στα νότια και ανατολικά κράτη μέλη», επισήμανε ο Τζεντιλόνι.

«Πιστεύω ότι ο σχεδιασμός του RRF μπορεί να χρησιμεύσει ως χρήσιμο σχέδιο για το μέλλον».

Ωστόσο, «ο προσωρινός χαρακτήρας του μέσου εμπόδισε […] να αποκομίσουμε το πλήρες όφελος αυτού του κοινού δανεισμού, ιδίως όσον αφορά το κόστος χρηματοδότησης», προειδοποίησε ο Τζεντιλόνι – αναφερόμενος σε ανάλυση της δεξαμενής σκέψης για την πολιτική της ΕΕ Bruegel που επέκρινε πρόσφατα το επενδυτικό πρόγραμμα της ΕΕ ως «πεπερασμένο και σποραδικό».

Αναζωπύρωση της συζήτησης

Σε ένα ανανεωμένο σύστημα κοινού δανεισμού της ΕΕ έχουν αντιταχθεί ιδιαίτερα οι αμφισβητίες από τη συντηρητική πλευρά του πολιτικού φάσματος, ο Siegfried Mureşan, αντιπρόεδρος της κεντροδεξιάς ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του ΕΛΚ, υποστήριξε ότι «το να ρίχνουμε χρήματα στα προβλήματα δεν λύνει πάντα το πρόβλημα».

Ωστόσο, ο Τζεντιλόνι υπογράμμισε ότι ένα μόνιμο ταμείο σε επίπεδο ΕΕ είχε επίσης προταθεί από διεθνείς οικονομικούς οργανισμούς, όπως το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), ο ΟΟΣΑ και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), κατά την αναθεώρηση των κοινών κανόνων της ΕΕ για τα εθνικά χρέη και ελλείμματα.

«Δεν το συμπεριλάβαμε τότε στην πρότασή μας για να αποφύγουμε να κάνουμε μια ήδη δύσκολη – όπως είδατε – συζήτηση ακόμη πιο περίπλοκη», δήλωσε ο Τζεντιλόνι, σχετικά με τις τετραετείς διαπραγματεύσεις για τη μεταρρύθμιση των δημοσιονομικών κανόνων.

Ενώ «λιτές» χώρες όπως η Γερμανία επέμειναν σε αυστηρούς κανόνες για τη μείωση των επιπέδων του εθνικού δημόσιου χρέους, οι επικριτές φοβούνται ότι οι νέοι κανόνες θα εμποδίσουν τις χώρες να κάνουν τις απαραίτητες δημόσιες επενδύσεις, ιδίως εκείνες που στοχεύουν στη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε την Κυριακή από την Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων (ETUC) και τη δεξαμενή σκέψης New Economics Foundation υποστηρίζει ότι με τα όρια δαπανών που εισάγει το μεταρρυθμισμένο δημοσιονομικό πλαίσιο, «μόνο τρεις χώρες (Δανία, Σουηδία, Ιρλανδία) μπορούν να αντέξουν οικονομικά να ανταποκριθούν στις κοινωνικές και πράσινες επενδυτικές ανάγκες».

Πηγή: Εuractiv.gr

Share on Facebook

Tweet