ΘΑ ΤΟΛΜΗΣΕΙ Η ΤΟΥΡΚΙΑ ΝΑ ΠΛΗΣΙΑΣΕΙ ΤΟ ΚΑΣΤΕΛΟΡΙΖΟ;

Αγωνιώδεις προσπάθειες για να υπάρξει κάποιο βήμα αποκλιμάκωσης και να ανοίξει παράθυρο για επανέναρξη διπλωματικών επαφών Ελλάδας -Τουρκίας καταβάλλονται από τον διεθνή παράγοντα καθώς έχει ξεκινήσει η αντίστροφη μέτρηση για την πιο κρίσιμη καμπή της πιο δύσκολης κρίσης των τελευταίων δεκαετιών, στα ελληνοτουρκικά τόσο σε χρονική διάρκεια, όσο σε ποιοτικά χαρακτηριστικά και σε ένταση, καθώς μετά τις απανωτές παράνομες NAVTEX η Τουρκία προσεγγίζει προς βορρά την «κόκκινη ζώνη» γύρω από το Καστελόριζο.

Με την τελευταία NAVTEX 1093/20 της 31ης Αυγούστου και με διάρκεια έως τις 12 Σεπτεμβρίου το βορειότερο άκρο της δεσμευμένης περιοχής είναι στα 32 ν.μ. από το Καστελόριζο, και ο προβληματισμός πλέον είναι εάν θα επιχειρηθεί από την Τουρκία νέα παράταση χρονική και επέκταση γεωγραφική των ερευνών καθώς πλέον δεν θα αφορά διεθνή ύδατα και μη οριοθετημένη υφαλοκρηπίδα, αλλά την Συνορεύουσα Ζώνη του Καστελόριζου η οποία βάσει του Δικαίου της Θάλασσας είναι μέχρι τα 24 ν.μ. ενώ φυσικά πρέπει να συνυπολογισθεί ότι ακόμη και χωρίς να έχει γίνει η άσκηση του δικαιώματος το Καστελόριζο έχει δικαίωμα αιγιαλίτιδας Ζώνης έως 12 ν.μ.

Μια τέτοια κίνηση της Τουρκίας με προώθηση προς βορρά της περιοχής των παράνομων ερευνών του ORUC REIS μια ανάσα από το Καστελόριζο και ουσιαστικά και ψυχολογικά ανεβάζει τον πήχη για τις όποιες ελληνικές αντιδράσεις που προφανώς δεν θα μπορεί να είναι στο ίδιο επίπεδο και στην ίδια κλίμακα όπως τώρα.

Η τακτική που ακολουθεί η Τουρκία είναι προφανής καθώς ξεκινώντας από το κατώτερο σημείο της διεκδικούμενης από την ίδια υφαλοκρηπίδας και στα όρια του διεκδικούμενου σημείου οριοθέτησης μεταξύ Τουρκίας και Αιγύπτου (με διαγραφή των ελληνικών νησιών) σε απόσταση σχεδόν 150 ν.μ. από το Καστελόριζο, σταδιακά με τις απανωτές NAVTEX έχει φθάσει σε απόσταση μόλις 32 ν.μ. από το ελληνικό νησί.

Οι απειλές που εκτοξεύθηκαν μέσω της Yieni Safak ότι στις επόμενες φάσεις το ORUC REIS θα φθάσει για έρευνες έξω από όριο των χωρικών υδάτων των 6ν.μ. της Ρόδου και του Καστελόριζου κάθε άλλο παρά είναι ρητορικές.

Ήδη και με τις παλαιότερες παράνομες αδειοδοτήσεις του 2011 είχαν δοθεί για έρευνες στην ΤΡΑΟ Οικόπεδα που αγγίζουν την υφαλοκρηπίδα των νησιών αλλά κυρίως με τις τελευταίες αιτήσεις της ΤΡΑΟ που αφορούν Οικόπεδα που ορίσθηκαν παράνομα βάσει του τουρκολυβικού Μνημονίου οι περιοχές των παράνομων ερευνών θα εκτείνονται ακριβώς μέχρι το όριο των χωρικών υδάτων των 6 ν.μ..

Η περίοδος του τριμήνου που προβλέπεται ως τυπική προθεσμία για να εγκριθούν οι άδειες λήγει στα μέσα Σεπτεμβρίου και είναι προφανές ότι μια τέτοια απόφαση (που είναι δεδομένη) θα πυροδοτήσει εκ νέου την ένταση. Η Τουρκία βεβαίως έχοντας, ως επιτιθέμενη, την πρωτοβουλία των κινήσεων ,μπορεί να επιλέξει την δημοσίευση των αδειοδοτήσεων στην ΤΡΑΟ αλλά την μη άμεση ενεργοποίηση των αδειών αυτών που εκ των πραγμάτων απαιτούν χρόνο μέχρις ότου αρχίσει η εφαρμογή τους. Όμως θα έχει την δυνατότητα εφόσον το επιλέξει να επιχειρήσει έρευνες στις περιοχές αυτές, κάτι που είναι δεδομένο ότι θα προκαλέσει την αναβαθμισμένη αντίδραση της Ελλάδας. Θεωρητικά είναι ακριβώς ίδιου μεγέθους πρόκληση οι παράνομες έρευνες σε οποιοδήποτε σημείο της ελληνικής μη οριοθετημένης υφαλοκρηπίδας.

Πως η Τουρκία μετακινεί προς βορρά με κάθε NAVTEX που εκδίδει από τις 10 Αυγούστου και μετά το πεδίο δράσης του Oruc Reic, προσεγγίζοντας ολοένα και περισσότερο το Καστελόριζο

Όμως η απόπειρα πραγματοποίησης παράνομων ερευνών σε περιοχή που η απόσταση της δεν είναι 100 η 150 ν.μ. από ελληνικό νησί (όπου η Τουρκία προβάλλει το επιχείρημα της μειωμένης επήρειας κ.α.) είναι εντελώς διαφορετική με την πραγματοποίηση ερευνών στα 8 η στα 12 μίλια από τις ακτές κάποιου ελληνικού νησιού, καθώς θα σήμαινε αποδοχή όχι απλώς μειωμένης επήρειας αλλά πρακτικά μηδενικής επήρειας των ελληνικών νησιών…

Ο Ερντογάν έχοντας στην «τσέπη» το Τουρκολυβικό Μνημόνιο, την έμπρακτη αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων στην ανατολική Μεσόγειο, καθώς ακόμη και «φίλοι» της Ελλάδας δεν είναι τόσο ένθερμοι υποστηρικτές της αντίληψης περί πλήρους επήρειας νησιών όπως το Καστελόριζο, αλλά και με δημοσιευμένες τις νέες αδειοδοτήσεις, πιθανότατα θα επιλέξει την γνωστή τακτική, όπου μεταλλασσόμενος σε «περιστερά» θα προτείνει διάλογο για kazan -kazan λύσεις διαμοιρασμού στην Μεσόγειο .

Ο Ερντογάν έτσι θα μπορούσε να αποφύγει τον κλοιό πιέσεων ο οποίος υποχρεωτικά σφίγγει καθώς ακόμη και οι φιλικές προς την Τουρκία χώρες δεν μπορούν να μείνουν απαθείς σε αυτό το επιθετικό παραλήρημα του Τούρκου ηγέτη και την υπερεπέκταση της Τουρκίας

Βεβαίως πόσο από τις «φιλειρηνικές» προτάσεις Ερντογάν κρύβονται και λεπτομέρειες: Αποκλείει την Κύπρο από αυτό τον διάλογο, κάτι που φυσικά δεν είναι αποδεκτό από την Ελλάδα, αλλά και πρακτικά δεν μπορεί να ισχύσει, καθώς οριοθέτηση συνολική χωρίς την Κύπρο δεν μπορεί να γίνει . Η Τουρκία θέλει συνολική επαναδιαπραγμάτευση αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα πρέπει να επανεξετασθούν και οι συμφωνίες της Κύπρου με την Αίγυπτο και το Ισραήλ, ενώ είναι σαφής η θέση της για ακύρωση της Ελληνοαιγυπτακής Συμφωνίας. Συγχρόνως δηλώνει σε κάθε επίπεδο ότι η διατήρηση του Τουρκολυβικού Μνημονίου είναι «κόκκινη γραμμή» για την ίδια.

*Ο Νίκος Μελέτης γεννήθηκε στην Κεφαλλονιά το 1962. Είναι απόφοιτος του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών της Νομικής Σχολής Αθηνών. Άρχισε να εργάζεται ως δημοσιογράφος το 1987. Από το 1990 καλύπτει το διπλωματικό ρεπορτάζ, αρχικά στην ΕΡΤ και κατόπιν και στην εφημερίδα “Έθνος”. Έχει πραγματοποιήσει δεκάδες δημοσιογραφικές αποστολές σε όλο τον κόσμο, έζησε από κοντά τις αλλαγές που επέφερε η κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού στο χώρο των Βαλκανίων και των πρώην Σοβιετικών Δημοκρατιών. Κάλυψε τους πολέμους στην πρώην Γιουγκοσλαβία και παρακολούθησε από κοντά όλες τις τελευταίες προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού αλλά και τη μακρά και επίπονη πορεία των ευρωτουρκικών και ελληνοτουρκικών σχέσεων.

(Το άρθρο εκφράζει αποκλειστικά προσωπικές απόψεις και εκτμήσεις του συντάκτη)

Πηγή: Liberal.gr