Τα κράτη μέλη έχουν περιθώριο μέχρι το τέλος του 2023 να καθορίσουν το είδος του μηχανισμού διεύρυνσης που θα λειτουργεί για τις χώρες που επιθυμούν να αποκτήσουν πρόσβαση στην ΕΕ, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η ΕΕ θα παραμείνει πιστή στον εαυτό της, δήλωσε το Σάββατο στη EURACTIV η Γάλλίδα υπουργός ΕΕ Λοράνς Μπουν.

Η ιδέα μιας «διαφοροποιημένης» διαδικασίας προσχώρησης είναι να «αγκυροβολήσουν» γρήγορα οι υποψήφιες χώρες της ΕΕ κοντά στην Ένωση, δήλωσε η Μπουν σε πάνελ συνεδρίου το Σάββατο.

Μετά από χρόνια που η στρατηγική διεύρυνσης της ΕΕ θεωρούνταν αδρανής, η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και η αλλαγή στο σημερινό γεωπολιτικό τοπίο οδήγησαν στη συνειδητοποίηση ότι το στρατηγικό συμφέρον της ΕΕ για ένα σταθερό και ασφαλές περιβάλλον στην άμεση γειτονιά της πρέπει να υπερβαίνει το ποιος θα είναι το επόμενο μέλος.

Η ΕΕ οφείλει να επιτύχει ισορροπία μεταξύ της ασφάλειας και της ακεραιότητάς της και της επιτάχυνσης των διαδικασιών ένταξης των υποψήφιων χωρών, δήλωσε η Μπουν.

Την άποψη της Μπουν συμμερίστηκε κυρίως ο ευρωβουλευτής του Renew Europe και συν-εκφωνητής του πάνελ Μπερνάρ Γκετά, ο οποίος ζητά «σημαντική αλλαγή» στη διακυβέρνηση σε περίπτωση που η ΕΕ μετακινηθεί από 27 κράτη μέλη σε προσωρινά 35.

Η ΕΕ θα «επανενώσει τελικά όλες τις χώρες της ευρωπαϊκής ηπείρου», αλλά σε μια «διαφοροποιημένη ένωση», δήλωσε ο Γκετά, αναφερόμενος στην Ευρώπη των «ομόκεντρων κύκλων» του Ζακ Ντελόρ. Διαφορετικά, οι υποψήφιες χώρες θα πρέπει να υποβληθούν σε χρονοβόρες, 15ετείς διαδικασίες ένταξης.

Τον Ιούνιο του περασμένου έτους, στον απόηχο της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, η ΕΕ χορήγησε στην Ουκρανία και τη Μολδαβία καθεστώς υποψήφιας χώρας – μια γεωπολιτική κίνηση που χαρακτηρίστηκε τότε «ιστορική».

Έκτοτε, ορισμένοι ηγέτες της ΕΕ, όπως ο καγκελάριος της Γερμανίας Όλαφ Σολτς, προειδοποίησαν ότι ένα νέο μεγάλο κύμα διεύρυνσης θα πρέπει να έρθει μόνο με τη μεταρρύθμιση της Συνθήκης. Μιλώντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Τρίτη (9 Μαΐου), ο Σολτς επανέλαβε ότι η μεταρρύθμιση αποτελεί «προϋπόθεση» για τη διεύρυνση.

Ζήτησε επίσης τη μετάβαση από την ομοφωνία στην ειδική πλειοψηφία στη φορολογία και την εξωτερική πολιτική – άποψη που συμμερίζεται η Μπουν- η οποία ήταν στην ατζέντα των συζητήσεων κατά την επίσκεψη της Γερμανίδας υπουργού Εξωτερικών Αναλένα Μπέρμποκ στο Παρίσι νωρίτερα αυτό το μήνα.

Ωστόσο, «η συζήτηση για τη θεσμική μεταρρύθμιση δεν αποτελεί αυτοσκοπό», δήλωσε η εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στη Γαλλία, Βαλερί Ντρεζέ, στη EURACTIV στο περιθώριο της διάσκεψης του Σαββάτου.

Αντίθετα, θέλει να ριζώσει η συζήτηση στον «ρεαλισμό και τον εμπειρισμό», ώστε να συμφωνήσουμε με μεγάλη σαφήνεια για το ποια πρέπει να είναι τα επόμενα βήματα.

Ταυτόχρονα, το Σάββατο, η Μπουν προσπάθησε επίσης να παρουσιάσει την Ευρωπαϊκή Πολιτική Κοινότητα (EPC), έμπνευση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν, ως το «σωστό φόρουμ» για να συζητηθεί το είδος της πολιτικής διεύρυνσης που θέλει η ΕΕ, δήλωσε η Μπουν στη EURACTIV.

Η δεύτερη σύνοδος κορυφής της EPC, στην οποία συμμετέχουν ηγέτες από περισσότερες από 40 ευρωπαϊκές χώρες, θα πραγματοποιηθεί τον επόμενο μήνα (1η Ιουνίου) στο Κισινάου της Μολδαβίας. Ωστόσο, τα μέλη της είναι διχασμένα σχετικά με τον σκοπό της μορφής αυτής, με πολλούς να απορρίπτουν την ιδέα ότι μπορεί να γίνει υποκατάστατο της πραγματικής διεύρυνσης της ΕΕ.

Η Ντρεζέ επανέλαβε την άποψη της Μπουν, λέγοντας ότι η EPC αποδείχθηκε αναγκαία στο βαθμό που «κάλυψε την ανάγκη» για ένα νέο πολιτικό φόρουμ για την αντιμετώπιση των ζητημάτων και των προκλήσεων της διεύρυνσης, το οποίο, όπως υποστηρίζει, πρέπει τώρα να επικεντρωθεί σε «συγκεκριμένα έργα».