Η ΑΥΣΤΡΙΑΚΗ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ Η ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑ ΑΥΞΗΣΗΣ ΤΟΥ ΛΑΪΚΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΕ

Καθώς η Aυστρία έχει μόλις αναλάβει την Προεδρία της ΕΕ, οι Αυστριακοί Ευρωβουλευτές διαφωνούν για το πώς οι πολιτικές της χώρας υπό τον Καγκελάριο Sebastian Kurz θα επηρεάσουν την ευρωπαϊκή πολιτική εν μέσω ανόδου του λαϊκισμού.

«Οι εντάσεις έχουν αυξηθεί στην ΕΕ. Στόχος μας είναι να κάνουμε την καλύτερη δυνατή χρήση της γεωγραφικής μας θέσης και να είμαστε ένα είδος γεφυροποιού» δήλωσε ο Kurz σε δημοσιογράφους στη Βιέννη την περασμένη εβδομάδα. Υπάρχουν ανησυχίες, ωστόσο, για μια κυβέρνηση που περιλαμβάνει το ακροδεξιό Freedom Party (FPO) να αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο στη διαμόρφωση των πολιτικών πίσω από ένα λαϊκίστικο κύμα στην Ευρώπη.

«Σε αυτή την περίοδο, το να έχεις την Αυστρία σε αυτή τη βασική θέση (Προεδρία) είναι ένα τεράστιο πρόβλημα» είπε Aυστριακός Ευρωβουλευτής των Πρασίνων, Michel Reimon. Αλλά και ο Othmar Karas, Αυστριακός Ευρωβουλευτής του κεντροδεξιού Λαϊκού Κόμματος (OVP) τoυ Kurtz, υποστήριξε ότι είναι «κοινή προκατάληψη» να θεωρείται ο Kurz λαϊκιστικής και ότι οι πολιτικές του είναι κατά πολυ υπέρ της ΕΕ. «Το να έχεις μια σταθερή πλειοψηφία δεν σημαίνει ότι είσαι και λαϊκιστής. Ο Kurz προωθεί μεταρρυθμίσεις στην Αυστρία, οι οποίες δεν ευχαριστούν όλους» είπε αναφέροντας έναν νέο νόμο που εγκρίθηκε στις 5 Ιουλίου που κάνει την εργασία πιο ευέλικτη και επιτρέπει εργάσιμες ημέρες έως 12 ώρες την ημέρα υπό ορισμένες συνθήκες.

Ο Karas παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι ενώ το FPO έχει υιοθετήσει την εποικοδομητική Ευρωπαϊκή στάση του Kurz στο εσωτερικό της κυβέρνησης, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το FPO αντιτίθεται σε ότι είναι Ευρωπαϊκό. «Αυτό είναι ένα πρόβλημα» πρόσθεσε.

Η Αυστρία ανέλαβε την Προεδρία της ΕΕ την 1η Ιουλίου. Οι Προεδρίες μπορουν να δώσουν προτεραιότητα σε ορισμένες πολιτικές έναντι των άλλων και να πιέσουν σκληρότερα για τα θέματα που βρίσκονται σε σύμφωνία με τα τα δικά τους συμφέροντα. O Kurz αναδιαμόρφωσε το OVP και κέρδισε τις εκλογές του περασμένου έτους κρατώντας μια σκληρή στάση κατά της μετανάστευσης, πριν μπεί σε μια κυβέρνηση συνασπισμού με το ακροδεξιο FPO. Τον περασμένο μήνα κάλεσε για τη δημιουργά ενός «άξονα κρατών κατά της παράνομης μετανάστευσης» μεταξύ της Ιταλίας, της Γερμανίας και τη δικής του χώρας, ακριβώς όπως η Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ είχε εμπλακεί σε διαμάχη για την επιστροφή των αιτούντων άσυλο με τον Υπουργό Εσωτερικών της Γερμανίας Horst Seehofer, ο οποίος ηγείται του CSU, του αδελφού κόμματος της Μέρκελ στην Βαυαρία.

Όπως τονιζει ο Reimon, η Αυστριακή Προεδρία θα μπορούσε να δώσει ώθηση σε εθνικιστικές και λαϊκιστικές δυνάμεις στην Ευρώπη.

Έντιμος μεσολαβητής

«Η ΕΕ είναι σε μια πολύ ιδιαίτερη κατάσταση όπως μπορούμε να δούμε από τις εξελίξεις με τη νέα Ιταλική κυβέρνηση και την Γερμανική εσωτερική πολιτική κατάσταση με την Βαυαρική Χριστιανοκοινωνική Ένωση» είπε o Reimon. «Αυτή είναι μια εύθραυστη εποχή για την ΕΕ και τώρα έχοντας μια δεξιά κυβέρνηση να επιβλέπει την Προεδρία της ΕΕ θα μπορούσε να δώσει μια ενίσχυση στο λαϊκιστικό κίνημα» προειδοποίησε ο Ευρωβουλευτής. Η εκτίμηση αυτή αμφισβητείται από τον Karas. «Είμαι ευτυχής που ο Sebastian Kurz είναι υπεύθυνος για την ευρωπαϊκή πολιτική της Αυστρίας, όχι το FPO, ο εταίρος του στην κυβέρνηση. Η Αυστρία είναι γνωστή ως μια χώρα με προσεκτική διπλωματία,», είπε, προσθέτοντας πως η κυβέρνηση του Kurz θα μιλήσει επί «ίσοις όροις» με τους εταίρους της ΕΕ για την εξεύρεση συμβιβασμών.

«Στόχος μας πρέπει να είναι να προωθήσουμε ευρωπαϊκές λύσεις και να αναπτύξουμε περαιτέρω την ΕΕ. Αν η ΕΕ είναι ικανή να ενεργήσει και να αποδίδει, αυτό θα μειώσει την δύναμη των λαϊκιστών των εθνικιστών» πρόσθεσε ο Karas.

Αξιωματούχοι της ΕΕ, επίσης, επιμένουν ότι παρά την ύπαρξη ενός ακροδεξιού κόμματος, η Αυστριακή Κυβέρνηση θα λειτουργήσει ως ένας «έντιμος μεσολαβητής» σε αμφιλεγόμενα ζητήματα και, ακριβώς όπως άλλα κράτη-μέλη, λαμβάνοντας τη θέση της Προεδρίας, μπορεί να λειτουργήσει για το κοινό συμφέρον.«Κολυμπάμε στην ίδια κατεύθυνση», είπε ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Jean-Claude Juncker στη Βιέννη την περασμένη εβδομάδα. «Η Αυστριακή Κυβέρνηση έχει ένα σαφώς φιλοευρωπαϊκό πρόγραμμα.»

Ο Karas προστεθεί ότι η Προεδρία θα δώσει την ευκαιρία στην Αυστρία να δείξει ότι είναι «αφοσιωμένη στην Ευρωπαϊκή συνεργασία» και να κάνει τους πολίτες να καταλάβουν ότι η «ΕΕ δεν είναι κάπου στις Βρυξέλλες, αλλά είναι όλη η Ευρώπη». Ωστόσο, ο Reimon υποστήριξε ότι ο Kurz αντιγράφει μερικές από τις ιδέες του λαϊκιστή ηγέτη της Ουγγαρίας Βίκτορ Όρμπαν και ότι ο Kurz μπορεί να επηρεάσει την συζήτηση. Ο Reimon σημείωσε ότι ο Kurz είναι ο πρώτος επικεφαλής μια δυτικής κυβέρνησης που μιμείται πολιτικές του Όρμπαν. Ο Karas, από την άλλη, είπε ότι δεν βλέπει πως ο Ορμπάν είχε επηρεάσει πολιτικές του Kurz, προσθέτοντας ότι Kurz θέλει περαιτέρω ευρωπαϊκή ολοκλήρωση στην ασφάλεια και την άμυνα, την μεταρρύθμιση του εμπορίου και την αναβάθμιση της προστασίας των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης.

«Όλα αυτά είναι υπέρ της Ευρώπης» υποστήριξε. «Το γεγονός ότι Kurz συναντάει τον Orban ή τους Πρωθυπουργούς της Βίσεγκραντ δεν σημαίνει ότι επιδιώκει μια ειδική συμμαχία μαζί τους» είπε, προσθέτοντας ότι ο Kurz θέσπισε πολιτικές που επηρεάζουν τους Ούγγρους εργαζομένους που ζουν στην Αυστρία, όπως περικοπή επιδομάτων τέκνων και ότι ο Γάλλος Πρόεδρος Emmanuel Macron έχει επίσης συναντηθεί επίσης με τους ηγέτες της V4.

Kurz υπέρ της ΕΕ

Γνωρίζοντας ότι η κυβέρνηση τη Αυτρίας μποϊκόταρόταν από την ΕΕ το 2000 που συμπεριέλαβε το ακροδεξιό FPO στον κυβερνητικό συνασπισμό, ο Kurz μετέβησε στις Βρυξέλλες μία ημέρα αφότου ορκίστηκε για να αποδείξει τα φιλοευρωπαίκά του αισθήματα.

«Ο Kurz είναι σίγουρα φιλοευρωπαίος όταν πρόκειται για οικονομικά ζητήματα και δεν υπάρχει σκέψη αποχώρησης της Αυστρίας από την ΕΕ», δήλωσε ο Ρέιμον. Αλλά προσέθεσε ότι σε πολιτικά και κοινωνικά θέματα είναι αντιευρωπαίος. «Ο Kurz διαβάζει τις ψηφοφορίες και κάνει ό,τι του δίνει πλειοψηφία … δεν υπάρχει ιδεολογία πίσω από αυτό που κάνει» είπε. Πρόσέθεσε επίσης ότι ο λόγος για τον οποίο η ΕΕ δεν επικρίνει το Kurz είναι ότι οι Βρυξέλλες έχουν μάθει, μέσω του παραδείγματος της Ουγγαρίας και της Πολωνίας, ότι η Επιτροπή δεν διαθέτει τα μέσα αντιμετώπισης των κρατών-μελών των οποίων οι κυβερνήσεις αμφισβητούν τις βασικές αξίες της ΕΕ. Ο Reimon δήλωσε ότι ο Kurz αντιγράφει το «πρότυπο του Orban» ασκώντας πολιτικό έλεγχο στα κρατικά μέσα μαζικής ενημέρωσης σε ένα νέο επίπεδο, κινητοποιώντας ενάντια στις αντιληπτές απειλές – και συνειδητοποιώντας ότι τα μικρότερα κράτη της ΕΕ μπορούν να επηρεάσουν τις εξελίξεις παρεμποδίζοντας πολιτικές.

Ο Reimon τόνισε επίσης ότι ο κυνερνητικός εταίρος του συνασπισμού του Kurz, το σθεναρά φιλορωσικό FPO μετέφερε στην Αυστρία την εκστρατεία της κυβέρνησης Orban εναντίον του δισεκατομμυριούχου George Soros. Οι ακροδεξιοί σύμμαχοι του Kurz προσπαθούν να επιδείξουν φιλοευρωπαίκή στάση, παρά το γεγονός ότι συμμάχησαν με αντι-ευρωπαϊκές δυνάμεις όπως το κόμμα της Λεπέν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Βέβαια, κατά τον Υπουργό Μεταφορών Norbert Hofer, «η συνύπαρξη στην ίδια ομάδα δεν σημαίνει ότι όλοι συμφωνούμε σε όλα». Ο Hofer, ο οποίος ήταν ο υποψήφιος του FPO στις προεδρικές εκλογές του 2016, επέμεινε ότι το κόμμα του ήταν επικριτικό για την ΕΕ «αν πρόκειται να εξελιχθεί σε μια καθαρά συγκεντρωτική ένωση» και ότι θα έκανε τα πάντα για να βοηθήσει την Αυστριακή Προεδρία να εργαστεί για μια πιο ενωμένη ΕΕ.

Η μεγάλη μάχη

Από την Ουγγαρία του Orban προς την άκρα δεξιά της Ιταλίας και της Γερμανίας, οι πολιτικοί εκμεταλλεύονται τις ανησυχίες των ψηφοφόρων που αισθάνονται ότι απειλούνται από διάφορες πτυχές της παγκοσμιοποίησης, όπως η ελεύθερη κυκλοφορία της ΕΕ. Σε ολόκληρη την Ευρώπη, κάποιοι αισθάνονται ότι έχουν μείνει πίσω καθώς δεν μπορούσαν να αποκομίσουν οικονομικά οφέλη από την απελευθέρωση των αγορών, αλλά χτυπήθηκαν από τη λιτότητα κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης. Τα επικρατέστερα κοινωνικά δημοκρατικά και κεντροδεξιά κόμματα καθυστέρησαν να ανταποκριθούν σε αυτές τις ανησυχίες των ψηφοφόρων και οι απαντήσεις τους ήταν μέχρι στιγμής ανεπαρκείς, αναγκάζοντάς τους να επανεξετάσουν τις βασικές τους πολιτικές. Ο Ρέιμον δήλωσε ότι αυτά τα κόμματα θα πρέπει να «δεχτούν ότι πρόκειται για πολύ μακροπρόθεσμη μάχη». Τόνισε ότι όταν τα τελευταία 30 χρόνια τα κόμματα δήλωναν ότι «οι αγορές γνωρίζουν καλύτερα τι πρέπει να κάνουν», οι άνθρωποι άρχισαν να χάνουν την πίστη τους στην ικανότητα των πολιτικών να επίλυουν τα προβλήματα.

Κατά τον Ρέιμον, «η πραγματική μάχη που πρέπει να δώσουμε είναι για η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στην πολιτική και την δημοκρατία, ενώ πρέπει να αναδιανείμουμε την οικονομική ανάπτυξη των τελευταίων 27 ετών» ανέφερε. «Η μάχη δεν είναι για κερδίσουμε τις επόμενες εκλογές» πρόσθεσε.

Επιμέλεια: Παναγιώτης Σφαέλος

Πηγή: EU Observer