Του Νίκου Μελέτη*

Κίνδυνος αποκλεισμού και πάλι της Ελλάδας από τα τεκταινόμενα στη Λιβύη, που επηρεάζουν άμεσα την κατάσταση στη Μεσόγειο και στα νότια σύνορα της χώρας, καθώς οι Ευρωπαίοι δίνουν «συμβουλές» και Γερμανοί και Ιταλοί έχουν ξεχυθεί στη Λιβύη για να κλείσουν επικερδή συμβόλαια για τις επιχειρήσεις τους.

Η Ελλάδα μετά από μια πολύ δύσκολη περίοδο στις σχέσεις της με την Λιβύη, κυρίως μετά την πλήρη πρόσδεση της προηγούμενης κυβέρνησης Σάρατζ στο άρμα του Τ. Ερντογάν και την υπογραφή του Τουρκολιβυκού μνημονίου, από την πρώτη στιγμή του ορισμού νέας κυβέρνησης που θα οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές έσπευσε να δείξει την καλή θέληση για αποκατάσταση των σχέσεων.

Το τηλεφώνημα του κ. Μητσοτάκη στον προσωρινό πρωθυπουργό Ντιμπεϊντά και η πρόθεση επαναλειτουργίας της ελληνικής πρεσβείας στην Τρίπολη ήταν ένα πρώτο βήμα.

Την περασμένη εβδομάδα επισκέφθηκαν στην Τρίπολη οι υπουργοί εξωτερικών της Γερμανίας, της Ιταλίας και της Γαλλίας για διαβουλεύσεις με την λιβυκή κυβέρνηση και από αυτή την αποστολή αποκλείσθηκε και πάλι η Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι δεν θα πρέπει να νοείται ευρωπαϊκή παρέμβαση στη Λιβύη χωρίς τη συμμετοχή της μιας από τις τρεις ευρωπαϊκές χώρες με τις οποίες έχει κοινά σύνορα η Λιβύη.

Οι τρεις υπουργοί εξέφρασαν τη στήριξη τους στην νέα κυβέρνηση και στην πορεία προς τις εκλογές του Δεκεμβρίου και επεσήμαναν την ανάγκη άμεσης απόσυρσης όλων των ξένων δυνάμεων από το Λιβυκό έδαφος. Κανείς όμως δεν αναφέρθηκε ρητά στην ανάγκη αναστολής του έωλου στρατιωτικού μνημονίου που υπέγραψαν Ερντογάν- Σαρατζ (ως αντάλλαγμα στο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο «οριοθέτησης» θαλασσίων ζωνών)κι αποτελεί την υποτιθέμενη νομιμοποιητική βάση για συνέχιση παραμονής τουρκικών δυνάμεων στην Λιβύη. 

Ο πρόεδρος του Πολιτικού Συμβουλίου της Λιβύης Μοχάμεντ αλ Μένφι επισκέφθηκε και αυτός μετά τον πρωθυπουργό την Άγκυρα και στις συναντήσεις του με τον πρόεδρο Ερντογάν εξήρε την συνεργασία των δυο χωρών. Σύμφωνα με λιβυκά ΜΜΕ ο Αλ Μένφι ζήτησε την απόσυρση των Σύριων μισθοφόρων από την Λιβύη αλλά και των τουρκικών στρατιωτικών συμβούλων, εντός των προσεχών 10 ημερών.

Πάντως αυτή η είδηση δεν επιβεβαιώθηκε από άλλη πηγή πέραν του “Libya Review”, ενώ μέχρι και την προηγούμενη εβδομάδα τουρκικά ΜΜΕ μετέδιδαν πληροφορίες ότι η εκπαίδευση των Λιβυκών δυνάμεων από τους τούρκους στρατιωτικούς συμβούλους συνεχίζεται κανονικά. Αλλά και οι πληροφορίες ότι αρκεί η μετακίνηση και επαναπατρισμός των μισθοφόρων που είχαν μεταφερθεί από την Συρία στη Λιβύη, έχουν επιβεβαιωθεί, ενώ δεν έχει υπάρξει καμιά αναφορά για τα εάν έχει δρομολογηθεί και η επιστροφή στην Τουρκία των drones και του αλλού αμυντικού υλικού που είχε μεταφερθεί στην Τρίπολη και συνέβαλε σημαντικά στην απόκρουση της επίθεσης εναντίον της λιβυκής πρωτεύουσας των δυνάμεων του στρατηγού Χαφτάρ.

Όσο παραμένει τουρκική στρατιωτική παρουσία στην Λιβύη αλλοιώνεται η διαδικασία ειρήνευσης και αποκατάστασης της ενότητας της χώρας και έτσι υπονομεύεται και η πορεία προς τις εκλογές. Και αυτό οφείλει να το αναδείξει και η Ε.Ε. με πιο πειστικό και πιεστικό τρόπο και σε αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει να κινηθεί και η Αθήνα. 

Ευρωπαϊκές δυνάμεις όμως όπως η Γερμανία και η Ιταλία που θέλουν να κρατήσουν τα ηνία των χειρισμών έναντι της Λιβύης ενδιαφέρονται περισσότερο για να προωθήσουν τα οικονομικά συμφέροντα τους σε αυτό που σήμερα φαντάζει ως «μπονάνζα» της Βορείου Αφρικής. Μια χώρα με τεράστιο φυσικό πλούτο, με διαλυμένες υποδομές και χωρίς έμψυχο δυναμικό.

Την περασμένη Κυριακή στην πρώτη επίσκεψη ξένου αξιωματούχου στην Λιβύη μετά την ορκωμοσία της νέας κυβέρνηση έφθασε στην Τρίπολη ο Ιταλός ΥΠΕΞ ΝτιΜάϊο και την επόμενη ο πρωθυπουργός Αμπντουλχαμίτ Ντιμπεϊντά δέχθηκε τον επικεφαλής του ιταλικού πετρελαϊκού κολοσσού ENI Κλαούντιο Ντεσκάλτσι, με τον οποίο συζήτησαν την επαναδραστηριοποίηση της ιταλικής εταιρίας, αλλά και την συνεργασία σε νέους τομείς όπως οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Ο Ιταλός πρέσβης Τζιουζέπε Γκριμάλντι σε συνάντηση που είχε την περασμένη εβδομάδα με τον Λίβυο υπουργό μεταφορών Μ.Σαχουμπι συζήτησαν την ενεργοποίηση συμβολαίων με ιταλικές εταιρίες. Μέσα στις υπηρεσίες που ενδιαφέρονται να αναλάβουν οι Ιταλοί είναι η ασφάλεια στο διεθνές αεροδρόμιο της Τρίπολης και η ανάληψη του μεγάλου έργου του παραθαλάσσιου οδικού άξονα, που είναι κρίσιμης οικονομικής και στρατηγικής σημασίας για την Λιβύη.

Στην συνάντηση μάλιστα συμφωνήθηκε να υπάρξει άμεσα συνάντηση των αρμόδιων λιβυκών φορέων και των ιταλικών εταιριών για την ενεργοποίηση των εφαρμογή των συμφωνημένων ή παγωμένων έργων.

Χθες συνήλθε το τρίτο Γερμανό-Λιβυκό Οικονομικό Φόρουμ στο ξενοδοχείο Radisson Blu Maharyστην Τρίπολη, με διοργανωτή την Γενική Ένωση των Λιβυκών Επιμελητηρίων Εμπορίου, παρουσία του υπουργού οικονομικών και εμπορίου, του προέδρου της κρατικής εταιρίας πετρελαίου NOC και εκπροσώπων Γερμανικών Εταιριών που φιλοδοξούν να αποσπάσουν σημαντικό μερίδιο στους τομείς του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, των μεταφορών και των τηλεπικοινωνιών. Και στο στόχαστρο τους είναι και η εταιρία NOC που διαχειρίζεται τα πλούσια κοιτάσματα της χώρας σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο και η εγκατάσταση και εκμετάλλευση μονάδων παραγωγής ηλιακής ενέργειας στις ερήμους της Λιβύης.

Η Αθήνα οφείλει όχι απλώς να επισπεύσει την επαναλειτουργία της Ελληνικής Πρεσβείας στην Τρίπολη που θα διευκολύνει την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης μεταξύ των δυο χωρών, αλλά να ενσωματώσει στις ευρωπαϊκές θέσεις για την Λιβύη τον sine qua non όρο της πλήρους απόσυρσης των τουρκικών δυνάμεων από την χώρα και την υποχρέωση της χώρας να αναζητήσει με ειρηνικό και μέσω διαλόγου στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της θάλασσας, επίλυση των διαφορών που έχει με Ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ελλάδα. 

*Ο Νίκος Μελέτης γεννήθηκε στην Κεφαλλονιά το 1962. Είναι απόφοιτος του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών της Νομικής Σχολής Αθηνών. Άρχισε να εργάζεται ως δημοσιογράφος το 1987. Από το 1990 καλύπτει το διπλωματικό ρεπορτάζ, αρχικά στην ΕΡΤ και κατόπιν και στην εφημερίδα “Έθνος”. Έχει πραγματοποιήσει δεκάδες δημοσιογραφικές αποστολές σε όλο τον κόσμο, έζησε από κοντά τις αλλαγές που επέφερε η κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού στο χώρο των Βαλκανίων και των πρώην Σοβιετικών Δημοκρατιώ��. Κάλυψε τους πολέμους στην πρώην Γιουγκοσλαβία και παρακολούθησε από κοντά όλες τις τελευταίες προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού αλλά και τη μακρά και επίπονη πορεία των ευρωτουρκικών και ελληνοτουρκικών σχέσεων.

Πηγή: Liberal.gr

Share on Facebook

Tweet