Γράφει ο Ιωάννης Φωτόπουλος∗

Η ενδοοικογενειακή βία αποτελεί μια διαχρονική, αλλά ταυτόχρονα εξαιρετικά επίκαιρη μορφή κοινωνικής παθογένειας. Στη σύγχρονη εποχή, η αναγνώριση του φαινομένου έχει αυξηθεί σημαντικά, με αποτέλεσμα να αναπτυχθούν θεσμικά και νομικά εργαλεία για την πρόληψη και την καταστολή του. Ωστόσο, οι προκλήσεις παραμένουν και η ανάγκη για ολιστική αντιμετώπιση είναι μεγαλύτερη από ποτέ.

Μορφές και Κοινωνικές Διαστάσεις

Η ενδοοικογενειακή βία εκδηλώνεται με σωματική, ψυχολογική, λεκτική, σεξουαλική και οικονομική κακοποίηση. Η πολυπλοκότητά της δεν περιορίζεται στη βία ανάμεσα σε συζύγους ή συντρόφους, αλλά επεκτείνεται σε κάθε οικογενειακή σχέση. Οι κοινωνικές διαστάσεις του φαινομένου είναι τεράστιες, καθώς επηρεάζουν την ψυχική υγεία, τη συνοχή της οικογένειας και την κοινωνική ισορροπία.

Το Νέο Νομοθετικό Πλαίσιο

Η Ελλάδα, πέραν του Ν. 3500/2006, προχώρησε σε εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας με τον Ν. 4938/2022, ο οποίος ενσωματώνει περαιτέρω διατάξεις για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας. Ο νόμος αυτός, σε συνδυασμό με την κύρωση της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης (Ν. 4531/2018), καθιερώνει αυστηρότερες ποινικές κυρώσεις, ενισχύει τις προστατευτικές διατάξεις υπέρ των θυμάτων και προβλέπει τη δημιουργία εξειδικευμένων μηχανισμών στήριξης, όπως γραμμές βοήθειας, ξενώνες φιλοξενίας και συμβουλευτικά κέντρα.

Σύγχρονες Προκλήσεις και Αντιμετώπιση

Παρά το εξελιγμένο νομοθετικό πλαίσιο, η εφαρμογή του συχνά παραμένει ελλιπής λόγω:
– Έλλειψης επαρκούς εκπαίδευσης των αρμόδιων αρχών.
– Διστακτικότητας των θυμάτων να καταγγείλουν περιστατικά.
– Στερεοτύπων και κοινωνικών προκαταλήψεων.

Η αντιμετώπιση του φαινομένου απαιτεί:

• Ενίσχυση των δομών στήριξης και της ψυχολογικής υποστήριξης των θυμάτων
• Εκπαίδευση αστυνομικών, δικαστικών και κοινωνικών λειτουργών
• Συνεχή ενημέρωση της κοινωνίας για την πρόληψη και την εξάλειψη των προκαταλήψεων
• Ανάπτυξη προγραμμάτων ευαισθητοποίησης στα σχολεία και στις κοινότητες.

Η ενδοοικογενειακή βία στη σύγχρονη εποχή δεν μπορεί να θεωρηθεί ιδιωτική υπόθεση. Αποτελεί κοινωνικό ζήτημα που απαιτεί συντονισμένη και συλλογική δράση. Η πρόοδος στο νομοθετικό επίπεδο είναι θεμελιώδης, αλλά η πραγματική αλλαγή θα έρθει μόνο μέσα από την κοινωνική συνειδητοποίηση, την αλληλεγγύη και την αποφασιστική εφαρμογή των νόμων.

∗ Ο Ιωάννης Φωτόπουλος είναι Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ, Οικονομολόγος και Δημοσιογράφος, Μέλος του Ελληνικού Τμήματος της  Ένωσης Ευρωπαίων Δημοσιογράφων

Share on Facebook

Tweet