Του Χρήστου Στρυφτού∗
Από τις αρχές του 1949 το Κ.Κ.Ε. έκανε επίσημα γνωστό ότι συναινεί με το Εθνικοαπελευθερωτικό μέτωπο της Μακεδονίας (NOF), για τη δημιουργία ενός ενιαίου μακεδονικού κράτους στα πλαίσια της προβλεπόμενης «Ομοσπονδίας Λαϊκών Δημοκρατιών των Βαλκανικών Λαών».
Η συγκεκριμένη θέση του Κ.Κ.Ε. καταδικάστηκε από όλα τα κόμματα του τότε ελληνικού κοινοβουλίου ακόμη και της παράταξης του Συνασπισμού που εκπροσωπούσε την αριστερά. Η γιουγκοσλαβική ηγεσία με τη σειρά της επίσης κατηγόρησε τους έλληνες κομμουνιστές για αυτή τους τη στάση, δηλώνοντας έτσι την πλήρη διαφωνία της.[1] Ακόμη και η ηγεσία της Σοβιετικής Ένωσης και πιο συγκεκριμένα ο ίδιος ο Στάλιν είχε αποφασίσει πως δεν επιθυμούσε πλέον κομμουνιστικό άνοιγμα προς την Ελλάδα λόγω της κυριαρχίας των Η.Π.Α στην Μεσόγειο αποφεύγοντας έτσι μια οδυνηρή σύγκρουση.[2]
Παρόλα αυτά στις 23 Ιανουαρίου του 1949, έγινε σύσκεψη της ηγεσίας του Κ.Κ.Ε. στο Γενικό αρχηγείο (Γράμμος) , ώστε να συζητηθεί ποια εν τέλει θα είναι αυτή η αστική πόλη της Μακεδονίας όπου θα επιτεθούν και θα καταλάβουν. Στη συζήτηση αυτή συμμετείχαν τα κεντρικά πρόσωπα της ηγεσίας του Δ.Σ.Ε., ο Ζαχαριάδης, ο Μπαρτζιώτας, ο Βλαντάς και ο Βονίτσιος (Γούσιας). Ο Γούσιας ανέλαβε την στρατιωτική διοίκηση της επιχείρησης και ο Δ. Βλαντάς ορίστηκε πολιτικός της επίτροπος. Τέσσερις μέρες μετά στις 27 Γενάρη πραγματοποιείται δεύτερη συγκέντρωση της ηγεσίας του Δ.Σ.Ε. στο χωριό Ανταρτικό, ώστε να οριστικοποιήσουν τον χρόνο και τον τόπο όπου θα έκαναν την επίθεση. [3]
Εν τέλει αποφασίστηκε ως στόχος της επίθεσης του Δ.Σ.Ε. η πόλη της Φλώρινας. Στις 5 Φεβρουαρίου το Γενικό Αρχηγείο του Δ.Σ.Ε. με επίσημη διαταγή του ανακοινώνει πως οι δυνάμεις του θα επιτεθούν στην πόλη της Φλώρινας στις 11 Φεβρουαρίου μεταμεσονύχτια. Τονίζεται σε αυτή τη διαταγή του Δ.Σ.Ε. ότι σκοπός της συγκεκριμένης επιχείρησης είναι να καταληφθεί η πόλη της Φλώρινας για στρατολογία και επιμελητειακή εκμετάλλευση. Στόχος επίσης του Δ.Σ.Ε ήταν να κατατροπώσει την 2η Μεραρχία του Εθνικού Στρατού της οποίας διοικητής ήταν ο υποστράτηγος Νικόλαος Παπαδόπουλος (Παππούς). [4] Ο Εθνικός στρατός από τη μεριά του απαντά με δική του διαταγή μέσω αντιστράτηγου Παναγιώτη Καλογερόπουλου διοικητή Γ.Ε.Σ. Στη διαταγή αυτή τονίζονται οι κινήσεις και ενέργειες των ταγμάτων σε περίπτωση που προσβληθεί από επίθεση του Δ.Σ.Ε. η πόλη της Φλώρινας.[5] Στις 11 Φεβρουαρίου ξημερώνοντας για την επομένη ξέσπασε η πρώτη επίθεση. Ο Εθνικός Στρατός μάχονταν με δυνάμεις τις 35η , 36η και 37η ταξιαρχίες της 2ης μεραρχίας , το 620ο τάγμα πεζικού την 10η Μεραρχία και δυνάμεις του πυροβολικού .[6] Ο Δ.Σ.Ε. υποστηρίζονταν από τέσσερις ταξιαρχίες και μικρές δυνάμεις Κ.Α.Μ., πυροβολικού, πεζικού, σαμποτέρ και αντιαεροπορικής άμυνας.
Τελικά μάχη έληξε στις 13 Φεβρουαρίου με τον Εθνικό στρατό να έχει επικρατήσει των δυνάμεων του Δ.Σ.Ε. Η μάχη εύστοχα χαρακτηρίστηκε πολύνεκρη μετρώντας συνολικά χίλιους εκατό περίπου νεκρούς και άλλους τόσους τραυματίες. Το δίδαγμα και τη σημαντικότητα της νίκης στην μάχη της Φλώρινας τονίζονται από τον τότε αρχιστράτηγο Αλ. Παπάγο, αλλά και μεταπολεμικά από τον πλέον στρατηγό ε.α και τότε διοικητή του 14ου Λόχου Ορεινών Καταδρομών Κωνσταντίνο Κόρκα ο οποίος σύμφωνα με τις παραστατικές μαρτυρίες του συμμετείχε ενεργά σ΄ αυτή τη μάχη .
∗ Ο Χρήστος Στρυφτός είναι ιστορικός
[1] Ιορντάν Μπάεφ , «Ο ελληνικός εμφύλιος Πόλεμος στην Ελλάδα – Διεθνείς διαστάσεις» , εκδ. ΦΙΛΙΣΤΩΡ, 1997, Αθήνα, σελ 209
[2] Richard Clogg, «Συνοπτική Ιστορία της Ελλάδας 1770-2000» , εκδ. ΚΑΤΟΠΤΡΟ , 2003, Αθήνα , σελ 168-169
[3] Δημήτρης Βλαντάς , «Εμφύλιος Πόλεμος 1945 -1949» , Τομ. Γ΄ , Αθήνα, εκδ. ΓΡΑΜΜΗ, 1988, σελ 232-233
[4] Γ.Ε.Σ./Δ.Ι.Σ. , «Αρχεία Εμφυλίου Πολέμου 1944-1949» , Τομ.12Ος , εκδ. Γ.Ε.Σ./Δ.Ι.Σ. , Αθήνα, 1998, σελ 31, σελ 195
[5] Αρχείον Δ.Ι.Σ. , 2003/Β/98
[6] Αρχείον Δ.Ι.Σ. , 2003/Β/10
Leave a comment