Του Παναγιώτη Αλιμήση*

Πρόσφατα οι ΗΠΑ πάγωσαν τις πωλήσεις όπλων στην Τουρκία συμπεριλαμβανομένου του F-35 με αφορμή την επικείμενη αγορά των s-400 από τη Ρωσία. Οι Τούρκοι από την πλευρά τους προσπάθησαν να αντεπιτεθούν απειλώντας ευθέως τους Αμερικανούς με κλείσιμο της βάσης του Ιντσιρλίκ που για δεκαετίες αποτελούσε το ορμητήριο του ΝΑΤΟ για τις επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, η εναλλακτική λύση της Λάρισας και της Σούδας αντικαθιστά ως ένα βαθμό τις στρατηγικές απώλειες που αναμένεται να υποστούν οι αμερικανικές δυνάμεις στην Τουρκία.

Παρόλα αυτά, το βασικό ερώτημα που προκύπτει μετά το άτυπο αμερικανικό εμπάργκο την Άγκυρα, είναι το αν τα F-35 μείνουν για πάντα στις αποθήκες ή τελικά θα δoθούν. Η απάντηση προς το παρόν είναι δύσκολη και μάλλον περίπλοκη. Βέβαια, απαντώντας με ρεαλισμό στο ερώτημα, αργά ή γρήγορα τα αεροπλάνα θα φορέσουν τα τουρκικά εθνόσημα..

Τι φοβούνται οι ΗΠΑ

Και αυτό γιατί σε διαφορετική περίπτωση οι ΗΠΑ θα αναγκαστούν να καταβάλουν τεράστια αποζημίωση στους Τούρκους, αφού η γείτονα χώρα είναι συμπαραγωγός του συγκεκριμένου αεροπλάνου και έχει καταβάλει τεράστια ποσά κατά τη διάρκεια της έρευνας, της ανάπτυξης των συστημάτων και της παραγωγής. Ο μεγαλύτερος όμως κίνδυνος σε πιθανή ολική έξοδο της Τουρκίας από το πρόγραμμα, είναι να δοθούν μυστικά της τεχνολογίας του F-35 στους Ρώσους από τις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες ως αντεκδίκηση. Ταυτόχρονα, ίσως ανοίξει ο δρόμος για την «ρωσοποίηση» των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων με σύγχρονα οπλικά συστήματα που θα προκαλέσουν σύγχυση με τα αντίστοιχα συστήματα του ΝΑΤΟ (ασυμβατότητα ραντάρ, εμπλοκή στις επικοινωνίες κ.α) και παράλληλα θα ενισχύσουν εν γένει την ρωσική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο.

Πακιστάν και F-16

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Πακιστάν, όπου στις αρχές τις δεκαετίας του 80 παρήγγειλε F-16  από τις ΗΠΑ τα οποία παρακρατήθηκαν μετά την στήριξη των Πακιστανών στο καθεστώς του Χομεϊνί στο Ιράν ο οποίος ανέτρεψε τον φιλοδυτικό Σάχη Ρεζά Πεχλεβί to 1979. Ενδεικτική των διαθέσεων της κυβέρνησης Τραμπ σχετικά με τις χώρες που αποστρέφονται τις ΗΠΑ, είναι η αιχμηρή δήλωση του ίδιου του Αμερικανού. Αναφερόμενος στην κάλυψη που παρέχει το Πακιστάν σε τρομοκρατικές οργανώσεις από τον πόλεμο στο Αφγανιστάν το 2002, τόνισε μεταξύ άλλων πως «θα σταματήσουμε να στηρίζουμε οικονομικά χώρες που μας κοροϊδεύουν». Ωστόσο, η περίπτωση της Τουρκίας είναι διαφορετική. Η γεωπολιτική της αξία υπερβαίνει σαφώς εκείνη του Πακιστάν, γεγονός που σημαίνει ότι ανεξάρτητα από τις ρωγμές στις σχέσεις Τουρκίας-ΗΠΑ αργά ή γρήγορα τα F-35 θα κάνουν την εμφάνισή τους στο Αιγαίο.

*Ο Παναγιώτης Αλιμήσης είναι Δημοσιογράφος-Διεθνολόγος. Σπούδασε Σύγχρονη Ιστορία και Διεθνείς Σχέσεις στο Πανεπιστήμιο Metropolitan του Λονδίνου

Share on Facebook

Tweet