Στο Κέντρο Υπερυπολογιστών της Βαρκελώνης (BSC) στην Ισπανία εγκαινιάστηκε την Πέμπτη (21 Δεκεμβρίου) ο υπερυπολογιστής MareNostrum5, ολοκληρώνοντας την πρώτη σειρά οκτώ υπερυπολογιστών μεσαίας εμβέλειας.

Ο νέος υπερυπολογιστής αποκτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Κοινή Επιχείρηση Υπολογιστών Υψηλών Επιδόσεων (EuroHPC JU). Ο MareNostrum5 σχεδιάστηκε με γνώμονα την προώθηση της ιατρικής έρευνας στην Ευρώπη και στοχεύει στην ενίσχυση της έρευνας στους τομείς της ανάπτυξης φαρμάκων και εμβολίων, των προσομοιώσεων εξάπλωσης ιών, της τεχνητής νοημοσύνης και των εφαρμογών big data.

Η συνολική επένδυση για τον υπερυπολογιστή με έδρα τη Βαρκελώνη, συμπεριλαμβανομένης της απόκτησης και της συντήρησης του συστήματος, ανέρχεται σε πάνω από 151 εκατ. ευρώ, με τα μισά να χρηματοδοτούνται από την ΕΕ και τα άλλα μισά από μια κοινοπραξία υπό ισπανική ηγεσία.

«Η ΕΕ ολοκληρώνει τον πρώτο γύρο επενδύσεων σε υπερυπολογιστές που εγκαινιάστηκε το 2018, ο οποίος πολλαπλασίασε κατά 14 την υπερυπολογιστική της ικανότητα βάζοντας την Ευρώπη ξανά στον παγκόσμιο χάρτη των υπερυπολογιστών», δήλωσε στο Euractiv ο Θωμάς Σκορδάς, αναπληρωτής γενικός διευθυντής για τα δίκτυα επικοινωνιών, το περιεχόμενο και την τεχνολογία (DG CNECT).

Για τη δημιουργία ενός οικοσυστήματος υπερυπολογιστών στην Ευρώπη, 7 δισεκατομμύρια ευρώ πρόκειται να επενδυθούν σε υπερυπολογιστές με έδρα την ΕΕ μεταξύ 2021 και 2027. Δαπάνες έως 3 δισ. ευρώ βαρύνουν την ΕΕ και τα κράτη μέλη αντίστοιχα, ενώ το υπόλοιπο 1 δισ. ευρώ χρηματοδοτείται από ιδιώτες εταίρους.

«Και οι οκτώ μηχανές της πρώτης γενιάς συστημάτων EuroHPC βρίσκονται πλέον στον κόσμο και είναι έτοιμες για πρόσβαση από τους Ευρωπαίους ερευνητές ώστε να διευρύνουν τα όρια της επιστημονικής και τεχνολογικής καινοτομίας», δήλωσε στο Euractiv ο Anders Dam Jensen, εκτελεστικός διευθυντής της EuroHPC JU.

Η υπολογιστική ισχύς των οκτώ υπερυπολογιστών ανέρχεται σε 1,2 exaFLOPS, που ισοδυναμεί με 1,2 δισεκατομμύρια, δισεκατομμύρια (ή 1,2*10^18) υπολογισμούς ανά δευτερόλεπτο, οι οποίοι διατίθενται στις επιστημονικές κοινότητες.

«Μπορούν να εκτελέσουν εκατοντάδες διαφορετικές εφαρμογές που συμβάλλουν στην προώθηση επιστημονικών ανακαλύψεων και έχουν βαθύτατο κοινωνικό αντίκτυπο. Βοηθούν στην ανακάλυψη και ανάπτυξη νέων φαρμάκων και νέων υλικών ή στην κατανόηση της κλιματικής αλλαγής και των ακραίων καιρικών φαινομένων», πρόσθεσε ο Σκορδάς.

Για να συνδυάσει το οικοσύστημα με την κβαντική πληροφορική, το EuroHPC στοχεύει στην απόκτηση των πρώτων έξι κβαντικών υπολογιστών που θα εγκατασταθούν δίπλα στα κέντρα φιλοξενίας αυτών των υπερυπολογιστών.

Ο σκοπός είναι να συνδυαστεί η κβαντική και η κλασική υπερυπολογιστική, ώστε να επιταχυνθεί περαιτέρω ο χρόνος υπολογισμού των υπερυπολογιστών.

Διεθνής κατάταξη

Στην κατάταξη του TOP500, ενός τυποποιημένου κριτηρίου αναφοράς για τις επιδόσεις των υπερυπολογιστών, ο MareNostrum5 κατατάσσεται τρίτος στην ΕΕ και όγδοος παγκοσμίως. Από τον περασμένο μήνα, ο υπερυπολογιστής θεωρείται ο πιο πράσινος στην Ευρώπη, καταλαμβάνοντας την έκτη θέση σε παγκόσμια σύγκριση.

«Η ΕΕ φιλοξενεί σήμερα οκτώ υπερυπολογιστές, συμπεριλαμβανομένων τριών από τους δέκα κορυφαίους υπερυπολογιστές στον κόσμο», εξήγησε ο κ. Σκορδάς.

Πίσω στο 2018, η υπερυπολογιστική ικανότητα της ΕΕ ανερχόταν σε περίπου 12% με 70 μηχανές σε σύγκριση με τις κορυφαίες 500 μηχανές. Πέντε χρόνια αργότερα, με 14 φορές μεγαλύτερη υπολογιστική ισχύ, η Ευρώπη αποτελεί το 21% με 113 υπερυπολογιστές.

Το οικοσύστημα υπερυπολογιστών της ΕΕ

Η επόμενη επένδυση επικεντρώνεται στους υπερυπολογιστές exascale, οι οποίοι έχουν μεγαλύτερη υπολογιστική ικανότητα από τις μηχανές μεσαίας κλίμακας, τους λεγόμενους υπερυπολογιστές προ-exascale. Μέχρι στιγμής, τα εγκαίνια του JUPITER στη Γερμανία έχουν προγραμματιστεί για το επόμενο έτος, ενώ το 2025 θα ακολουθήσει ο Jules Verne στη Γαλλία.

Το Euractiv αντιλαμβάνεται ότι στόχος είναι η δημιουργία ενός ομοσπονδιακού δικτύου, στο οποίο οι υπερυπολογιστές θα διασυνδεθούν με δίκτυα terabit ώστε να είναι προσβάσιμοι από την επιστημονική κοινότητα.

«Αυτή η υποδομή θα διασυνδεθεί επίσης σύντομα με δίκτυα συνδεσιμότητας υψηλής ταχύτητας και θα γίνει προσβάσιμη από δημόσιους και ιδιωτικούς χρήστες σε όλη την Ένωση. Η ΕΕ δημιουργεί έτσι την ισχυρότερη υποδομή υπερυπολογιστών στον κόσμο», δήλωσε ο κ. Σκορδάς.

Η ευρωπαϊκή κυριαρχία αποτελεί στοιχειώδες στοιχείο του οικοσυστήματος υπερυπολογιστών σε επίπεδο ΕΕ.

Επί του παρόντος, τα συστήματα παρέχονται από αμερικανικούς εργολάβους, όπως η HPE, η Intel, η IBM και η Nvidia. Ενώ ο LUMI τρέχει σε σύστημα που παρέχει η HPE, ο LEONARDO και ο MareNostrum5 τρέχουν σε Eviden, το νέο όνομα της γαλλικής εταιρείας Atos.

«Εκτός από την ανάπτυξη και λειτουργία ενός αριθμού υπερυπολογιστών διαφορετικών κατηγοριών επιδόσεων στη Γερμανία και την Ευρώπη βάσει των αναγκών, είναι επίσης απαραίτητο να κατακτηθούν οι απαραίτητες τεχνολογίες, ιδίως το υλικό και το λογισμικό», δήλωσε στο Euractiv εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Παιδείας και Έρευνας (BMBF).

Ο JUPITER, η πρώτη μηχανή exascale στην Ευρώπη, ανακοινώθηκε ότι θα περιλαμβάνει τον πρώτο ευρωπαϊκό επεξεργαστή (κεντρική μονάδα επεξεργασίας) που σχεδιάστηκε από την εταιρεία ημιαγωγών SiPearl, ενώ ο Jules Verne θα πρέπει να βασίζεται κατά ένα πολύ μεγάλο μέρος σε ευρωπαϊκές τεχνολογίες. Ωστόσο, η μονάδα επεξεργασίας γραφικών είναι πιθανό να παραμείνει μη ευρωπαϊκή.

«Η τεχνογνωσία που αποκτάται από καλά εκπαιδευμένους ειδικούς αποτελεί στοιχειώδες στοιχείο της ενεργού διαμόρφωσης της ψηφιοποίησης και συνεπώς συμβάλλει στην τεχνολογική κυριαρχία της Γερμανίας και της Ευρώπης», πρόσθεσε η εκπρόσωπος.

Ο ρόλος της Τεχνητής Νοημοσύνης

Οι υπερυπολογιστές μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη αξιόπιστης και ηθικής τεχνητής νοημοσύνης, επιτρέποντας στις νεοσύστατες επιχειρήσεις και τις ΜΜΕ να εκπαιδεύουν τους αλγορίθμους τους χάρη στην υπολογιστική ικανότητα αυτών των μηχανών.

«Τα επόμενα δύο χρόνια, η ΕΕ θα συνεχίσει τις επενδύσεις της με δύο νέους υπερυπολογιστές που θα έχουν επιδόσεις exascale, οι οποίοι θα διαδραματίσουν επίσης καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία και την εκπαίδευση μεγάλων θεμελιωδών μοντέλων ΤΝ», πρόσθεσε ο κ. Σκορδάς.

Μόνο συγκεκριμένες υποδομές διακομιστών υποστηρίζουν βέλτιστα τη σύγχρονη έρευνα και ανάπτυξη της ΤΝ, σύμφωνα με τον Björn Ommer, ειδικό σε θέματα υπολογιστών και ΤΝ στο Πανεπιστήμιο LMU του Μονάχου.

«Το Mare Nostrum 5 διερευνά ένα μείγμα διαφορετικών διαμορφώσεων υλικού, εκ των οποίων ορισμένες είναι άμεσα κατάλληλες για βαθιά μάθηση και παραγωγική ΤΝ», δήλωσε ο Ommer στο Euractiv.

Πηγή: Εuractiv.gr

Share on Facebook

Tweet